Prekursory zniszczenia masywu skalnego w kopalniach podziemnych

Autor: T. Szwedzicki 

Analiza udokumentowanych przypadków utraty stateczności górotworu wskazuje, że każdy z nich poprzedzony został pojawieniem się pewnych prekursorów w zachowaniu się masywu skalnego. Niszczenie strukturalne skał i postępująca degradacja masywu objawia się ostrzegawczymi znakami (wskaźnikami geotechnicznymi lub prekursorami), które pokazują, że utrata stateczności może nastąpić bardzo szybko. Wskaźniki pokazują, że masyw skalny może mieć cechy skłaniające do zniszczenia, podczas gdy prekursory wskazują, że górotwór już został zniszczony i mogą bezpośrednio poprzedzać utratę stateczności.

Proces zniszczenia rozpoczyna się od fazy wstępnej, przechodząc przez fazę propagacji spękań i kończysię zawałem, wstrząsem lub nagłym przedostaniem się wody do wyrobiska. Analiza geotechniczna pokazuje, że zniszczenie nie następuje w sposób przypadkowy i nie jest nieprzewidywalne, jeżeli chodzi o rodzaj zachodzącego zniszczenia i jego lokalizację. Wskaźniki i prekursory muszą być jednak rozpatrywane w połączeniu ze schematem wyrobisk górniczych, analizą aktualnych robót górniczych i potencjalnymi czynnikami wymuszającymi utratę stateczności.

Monitoring geotechniczny zachowania się górotworu poprzez obserwacje prekursorów ostrzega wcześniej o możliwym zniszczeniu i pozwala na zastosowanie środków zapobiegawczych.