|
Prognoza dopływu wody do odwiertów gazowych |
|
|
|
|
Prognoza dopływu wody do odwiertów gazowych
Autorzy: Czesław Rybicki, S. Dubiel, J. Blicharski, S. Falkowicz
Dopływ wody do odwiertów poszukiwawczych lub eksploatacyjnych położonych na złożach gazu
ziemnego jest częstym zjawiskiem. Może ono mieć miejsce już w procesie opróbowania horyzontów
gazonośnych, względnie później podczas eksploatacji złoża. Często obserwuje się, że po pewnym czasie
eksploatacji złoża gazu ziemnego dopływ wody ulega gwałtownemu zwiększeniu. Proces ten powoduje
spadek wydobycia gazu oraz znaczny wzrost kosztów związanych z utylizacją wody złożowej. Ponadto,
mogą zaistnieć inne niekorzystne zjawiska. Dopływ wody złożowej do odwiertu gazowego jest jednym
z podstawowych czynników wpływającym na okres eksploatacji odwiertu. Przy znacznych dopływach
wody odwierty są likwidowane ze względów ekonomicznych.
W wielu przypadkach przemysłowej eksploatacji zauważa się, że wczesny dopływ wody złożowej do
odwiertu gazowego najczęściej spowodowany jest istnieniem nieszczelności płaszcza cementowego poza
rurami okładzinowymi. Oczywistym jest, że nieszczelności te mogą powstać podczas eksploatacji złoża,
lecz najczęściej dzieje się to bezpośrednio po udostępnieniu złoża odwiertem lub po wykonaniu zabiegów
stymulacyjnych. Wczesny dopływ wody może być również spowodowany niewłaściwym umiejscowieniem
perforacji rur okładzinowych odwiertu w stosunku do położenia konturu wody złożowej.
Dopływ wody złożowej stwierdzony w późniejszym okresie eksploatacji odwiertu gazowego może
być spowodowany wzrostem nasycenia wodą skał zbiornikowych wokół niego przez powstanie stożka
lub języka wodnego oraz naturalnym sczerpaniem zasobów gazu.
W prezentowanym artykule autorzy podjęli próbę prognozowania wielkości dopływu wody do odwiertów
gazowych w oparciu o charakterystyki przepuszczalności względnych skał złożowych z rejonu
Przedgórza Karpat. Przeprowadzone przez autorów analizy przepływów dwufazowych układów woda
– gaz w skałach mioceńskich Przedgórza Karpat wskazują dość jednoznacznie na znaczny wpływ zmiany
nasycenia wodą na koncentrację wody w dopływającym gazie a tym samym na ekonomiczny aspekt całej
eksploatacji. Związane jest to w dużej mierze znacznymi nasyceniami rezydualnymi wodą, a w wyniku
czego niewielki przyrost nasycenia skały wodą powoduje znaczy wzrost koncentracji wody w dopływającym
gazie. Uzyskane rezultaty wskazują na fakt, że należy bardzo ostrożnie dowiercać te warstwy, tak
aby nie doprowadzić do zmiany nasycenia wodą w strefi e przyodwiertowej. Jest to szczególnie ważne
podczas cementowania rur okładzinowych gdzie może dochodzić do znacznej infi ltracji wody z zaczynu
cementowego w warstwę produktywną.
Źle przeprowadzony zabieg cementowania może w znacznym stopniu utrudnić późniejszą eksploatację
złoża lub czasem ją uniemożliwić.
Otrzymane wyniki obliczeń koncentracji wody w dopływającym gazu zamieszczone w tabelach 2 i 3
pozwalają na prognozowanie ilości wody przy planowanym wydatku gazu. |
2011